Planeta karłowata Makemake wciąż znajduje się w gwiazdozbiorze Warkocza Bereniki i dzięki temu o tej porze roku jest w dogodnym położeniu do obserwacji z naszej szerokości geograficznej. W nocy wznosi się ponad 60° nad horyzont. Choć położenie jest dogodne, to jednak podczas obserwacji nieco trzeba się wysilić, by ją dostrzec. Tym razem w czasie naświetlania kamerką i programem SharpCap postanowiłem użyć funkcji automatycznego składania zdjęć (w locie). Wartość gain ustawiłem na 320, a naświetlanie jednego kadru na 15 sekund. Po 20 minutach otrzymałem gotowe, złożone już zdjęcie. Okazało się, że oprócz dobrze widocznej Makemake wkoło niej zapisało się sporo słabiej świecących gwiazd. W celu porównania jasności gwiazd skorzystałem ze strony wikisky.org. Graniczny zasięg jasności tego zdjęcia szacuję na około 19.1 magnitudo. Następnym razem spróbuję nieco dłużej naświetlać jeden kadr i prowadzić obserwację przez przynajmniej 1 godzinę, aby porównać i sprawdzić czy uda się zejść do jeszcze mniejszej jasności.
Data: 23 Mar 2022 - 21:27 - 21:55 UT Kąt fazowy: +0°31' Elongacja: +151°10' Jasność: ok. 17,2 mag RA: 13h 15m DEC: 22° 52' Odległość od Ziemi: 51,755 AU (7,74 mld km) Odległość od Słońca: 52,630 AU (7,87 mld km) Gwiazdozbiór: Warkocz Bereniki Teleskop: 0.2-m f/5 Newton Sky-Watcher Exp: 80 x 15sec (20min) Binning: 1x1 Kamera: ZWO ASI 290MM
Kometa C/2020 V2 (ZTF) odkryta została 2 listopada 2020 roku, kiedy jej jasność sięgała 19 magnitudo. Obecnie świeci blaskiem ok. 14 mag i jest już dostępna dla teleskopów o średnicy zwierciadła 200 mm wyposażonych w kamerkę. Udało mi się ją uchwycić 4 dni temu i to zapewne nie będzie ostatni raz, ponieważ kometa powoli zbliża się do peryhelium, które osiągnie dopiero 8 maja 2023 roku, a wtedy jej blask przewidywany jest na 9 mag. We wrześniu przyszłego roku zbliży się do Ziemi na odległość 1,8 AU, a w tej chwili jest ponad dwa razy dalej i prawie sięga orbity Jowisza. W nocy z 23 na 24 marca zebrałem 360 klatek, każda naświetlana po 10 sekund, dzięki czemu mogłem zestackować je w programie ASTAP. Program przypadł mi do gustu ze względu na to, że przed stackowaniem nie muszę na każdej klatce zaznaczać miejsca w którym kometa się znajduje. Odpowiednio przygotowaną klatkę, po analizie na stronie astrometry.net, otwieram w programie ASTAP, który za pomocą pobliskich gwiazd automatycznie wykrywa obiekt. Zaznaczam tylko, że właśnie chcę stackować na ten obiekt i po paru minutach mam gotowe zdjęcie.
Data: 23/24 Mar 2022 - 23:57 - 01:00 UT
Kąt fazowy: +10°27'
Elongacja: +118°30'
Jasność: ok. 14,0 mag
RA: 11h 46m
DEC: 60° 06'
Zmierzona prędkość kątowa: 0,76 arcmin/h
Zmierzona różnica pozycji: 0,31 arcsec
Odległość od Ziemi: 4,277 AU (639,8 mln km)
Odległość od Słońca: 4,833 AU (723,0 mln km)
Gwiazdozbiór: Wielka Niedźwiedzica
Teleskop: 0.2-m f/5 Newton Sky-Watcher
Exp: 360 x 10sec (1g00min)
Binning: 1x1
Kamera: ZWO ASI 290MM
Odkryta 2020-Nov-02 by Zwicky Transient Facility, 19,0 mag.
Peryhelium: 08-05-2023 Największe zbliżenie do Ziemi: 17-09-2023 1,855 AU 9,1 mag
Kometa C/2020 V2 na pojedynczej klatce.
Kometa C/2020 V2 - zdjęcie złożone w programie ASTAP z 284 klatek takich jak powyżej.
Pomiar astrometryczny.
Orbita i położenie komety C/2020 V2 podczas obserwacji.
Zdjęcie uzyskane ze strony astrometry.net
Pomiar astrometryczny:
COD XXX CON AsteroMaKs Observatory, Biedrusko OBS M. Ksiazkiewicz MEA M. Ksiazkiewicz TEL 0.2-m F5 Reflector + ASI 290MM ACK MPCReport file updated 2022.03.25 11:09:29 NET Gaia DR2 CK20V020 C2022 03 23.99854 11 45 52.75 +60 06 05.7 16.6 G XXX CK20V020 C2022 03 24.01213 11 45 50.93 +60 06 11.5 16.5 G XXX CK20V020 C2022 03 24.02007 11 45 49.88 +60 06 15.4 16.4 G XXX CK20V020 C2022 03 24.02741 11 45 48.89 +60 06 18.6 16.4 G XXX CK20V020 C2022 03 24.03463 11 45 47.99 +60 06 22.3 16.2 G XXX CK20V020 C2022 03 24.04148 11 45 47.04 +60 06 24.9 16.7 G XXX
Przeprowadziłem dwie obserwacje asteroidy z grupy Ateny 137170 (1999 HF1) jednego wieczora. Każda z nich trwała trochę ponad godzinę. Dłużej nie mogłem ponieważ jej prędkość kątowa była na tyle duża, że asteroida wychodziła poza kadr. Chyba pierwszy raz próbowałem zrobić pomiar astrometryczny tak szybko poruszającego się obiektu i okazało się, że coś jest nie tak. Nie do końca wiem dlaczego, ale pomiary z obu obserwacji okazały się mocno niedokładne w porównaniu z efemerydami z JPL. Przy pierwszej obserwacji różnica pozycji wyszła około 6,6 minut łuku, natomiast w drugim przypadku aż blisko 9 minut łuku. Prędkość kątowa zmierzona przeze mnie, można powiedzieć, że nie różni się znacznie od tej z JPL - jest to ±0,05 arcmin/h. Jaka jest przyczyna, tak dużej różnicy pozycji? Z analizą zaczekam, do kolejnego razu, gdy będę miał możliwość obserwacji szybko poruszającego się obiektu. Szkoda, bo chciałem pomiary wysłać do MPC, ale przy takiej niedokładności raczej mija się to z celem.
Sama asteroida to dość duży obiekt o średnicy ok. 4,4 km, który 16 marca zbliżył się do Ziemi na odległość 27,2 mln km. Swą największą jasność podczas tego zbliżenia osiąga właśnie obecnie - jest to około 14,5 mag. 1999 HF1 przemieszcza się przez gwiazdozbiór Cefeusza, by 4 kwietnia wejść do Małej Niedźwiedzicy i zbliżyć się tego dnia do Gwiazdy Polarnej na odległość ok. 18,5 minut łuku.
I OBSERWACJA
Data: 23 Mar 2022 - 18:43 - 19:53 UT Kąt fazowy: +103°18' Elongacja: +65°22' Jasność: ok. 14,7 mag RA: 23h 41m DEC: 66° 17' Zmierzona prędkość kątowa: 6,76 arcmin/h Zmierzona różnica pozycji: 6,6 arcmin Odległość od Ziemi: 0,201 AU (30,1 mln km) Odległość od Słońca: 0,931 AU (139,3 mln km) Gwiazdozbiór: Kasjopea Teleskop: 0.2-m f/5 Newton Sky-Watcher Exp: 503 x 8sec (1g07min) Binning: 1x1 Kamera: ZWO ASI 290MM
II OBSERWACJA
Data: 23 Mar 2022 - 22:18 - 23:45 UT Kąt fazowy: +102°52' Elongacja: +65°45' Jasność: ok. 14,7 mag RA: 23h 41m DEC: 66° 43' Zmierzona prędkość kątowa: 6,89 arcmin/h Zmierzona różnica pozycji: 8,9 arcmin Odległość od Ziemi: 0,202 AU (30,2 mln km) Odległość od Słońca: 0,932 AU (139,5 mln km) Gwiazdozbiór: Kasjopea/Cefeusz Teleskop: 0.2-m f/5 Newton Sky-Watcher Exp: 630 x 8sec (1g24min) Binning: 1x1 Kamera: ZWO ASI 290MM
Odkryta 1999-Apr-20 by LONEOS at Anderson Mesa. Pełen obrót wokół własnej osi 2,32 godziny. Średnica asteroidy 3,3 - 7,3 km.
Pomiary astrometryczne:
I OBSERWACJA
COD XXX CON AsteroMaKs Observatory, Biedrusko OBS M. Ksiazkiewicz MEA M. Ksiazkiewicz TEL 0.2-m F5 Reflector + ASI 290MM NET Gaia DR2 D7170 C2022 03 23.78052 23 41 18.67 +66 21 40.8 15.9 G XXX 0003 D7170 C2022 03 23.79001 23 41 26.22 +66 23 00.8 16.1 G XXX 0101 D7170 C2022 03 23.79932 23 41 33.56 +66 24 20.2 16.1 G XXX 0197 D7170 C2022 03 23.80920 23 41 41.35 +66 25 44.5 15.9 G XXX 0299 D7170 C2022 03 23.81889 23 41 49.18 +66 27 06.4 16.0 G XXX 0399 D7170 C2022 03 23.82877 23 41 56.99 +66 28 30.0 16.5 G XXX 0501 ----- end -----
II OBSERWACJA
COD XXX CON AsteroMaKs Observatory, Biedrusko OBS M. Ksiazkiewicz MEA M. Ksiazkiewicz TEL 0.2-m F5 Reflector + ASI 290MM NET Gaia DR2 D7170 C2022 03 23.92913 23 42 08.81 +66 35 41.1 15.3 G XXX D7170 C2022 03 23.93874 23 42 13.31 +66 37 12.7 16.7 G XXX D7170 C2022 03 23.94862 23 42 18.06 +66 38 47.3 15.7 G XXX D7170 C2022 03 23.95881 23 42 22.77 +66 40 24.0 15.6 G XXX D7170 C2022 03 23.96899 23 42 27.56 +66 42 00.5 15.4 G XXX D7170 C2022 03 23.97907 23 42 32.41 +66 43 36.9 15.9 G XXX D7170 C2022 03 23.98946 23 42 37.34 +66 45 15.6 15.5 G XXX ----- end -----
12 marca wieczorem wyszedłem na stanowisko obserwacyjne właściwie tylko po, aby wymierzyć wysokość ścian przyszłej astrobudki, która mam nadzieję powstanie. Obecnie w tym miejscu stoi tylko montaż ustawiony już na gwiazdę polarną i gotowy w każdej chwili do włączenia. Jedyne co robię to wynoszę z domu tubę teleskopu i przykręcam do montażu. Kiedy jednak tego dnia już to zrobiłem, to zdecydowałem się pozostać i wycelować na planetę karłowatą Makemake, a później wyszukać jakąś asteroidę :-) Oto i ona:
Namierzyłem dość ciemną asteroidę (8566) 1996 EN należącą do asteroid z grupy Apollo. Moim zestawem nie jest łatwo wypatrzyć tak słaby obiekt tym bardziej, gdy Księżyc świeci zbliżając się do pełni. Podczas obserwacji asteroida miała ok. 16,8 mag jasności i poruszała się z prędkością kątową 3,66 minut łuku na godzinę. Oznacza to, że przebycie pełnej tarczy Księżyca zajęłoby jej trochę ponad 8 godzin. Asteroida poruszając się po swej orbicie odwiedza główny pas planetoid. Tu widziałem ją z odległości 73 mln km, a 27 marca, podczas najbliższego obecnie spotkania, znajdzie się 67 mln km od naszej planety. Dość blisko Ziemi natomiast przemknie dopiero 8 września 2033 roku, kiedy to będziemy mogli ją podziwiać z odległości zaledwie 4,5 mln km.
Data: 12/13 Mar 2022 - 22:12 - 00:16 UT Kąt fazowy: +28°24' Elongacja: 138,08° Jasność: ok. 16,8 mag RA: 13h 59m DEC: 25° 09' Zmierzona prędkość kątowa: 3,66 arcmin/h Zmierzona różnica pozycji: 0,5 arcsec Odległość od Ziemi: 0,488 AU (73,1 mln km) Odległość od Słońca: 1,396 AU (208,8 mln km) Gwiazdozbiór: Wolarz Teleskop: 0.2-m f/5 Newton Sky-Watcher Exp: 720 x 10sec (2g04min) Binning: 1x1 Kamera: ZWO ASI 290MM
Odkryta 1996-Mar-15 by JPL/GEODSS NEAT at Haleakala. Pełen obrót wokół własnej osi 4,85 godziny. Średnica asteroidy 1,57 km.
Asteroida z grupy Apollo (8566) 1996 EN
Ruch asteroidy(8566) 1996 EN wśród gwiazd.
Pomiar astrometryczny.
Orbita i położenie asteroidy (8566) 1996 EN podczas obserwacji.
COD XXX CON AsteroMaKs Observatory, Biedrusko OBS M. Ksiazkiewicz MEA M. Ksiazkiewicz TEL 0.2-m F5 Reflector + ASI 290MM ACK MPCReport file updated 2022.03.17 13:54:43 NET Gaia DR2 08566 C2022 03 12.92517 13 59 12.07 +25 08 17.5 16.9 G XXX 08566 C2022 03 12.93167 13 59 12.59 +25 08 53.7 17.2 G XXX 08566 C2022 03 12.94332 13 59 13.55 +25 09 51.5 16.6 G XXX 08566 C2022 03 12.95559 13 59 14.47 +25 10 54.7 16.8 G XXX 08566 C2022 03 12.96701 13 59 15.38 +25 11 54.0 17.0 G XXX 08566 C2022 03 12.97917 13 59 16.36 +25 12 56.5 16.8 G XXX 08566 C2022 03 12.99095 13 59 17.29 +25 13 57.8 17.3 G XXX 08566 C2022 03 13.00309 13 59 18.21 +25 15 00.7 16.5 G XXX 08566 C2022 03 13.01163 13 59 18.87 +25 15 43.5 17.1 G XXX
Planetoida (517) Edith oraz (1075) Helina 29 grudnia 2021 roku znalazły się w opozycji do Słońca, a 6 stycznia 2022 roku przechodziły zaledwie 20 minut kątowych od gwiazdy Tejat w gwiazdozbiorze Bliźniąt. Ponadto obie spotkały się wtedy ze sobą na niebie w odległości 4,5 minuty kątowej, co udało się uchwycić podczas tej obserwacji. Miałem też szczęście po raz pierwszy wyznaczyć pozycję planetoidy dokładnie taką, jaką podaje internetowa usługa JPL Horizons System. Stało się tak w przypadku planetoidy (517) Edith. Wydaje się, że pewne zmiany, których dokonałem w ustawieniach programu Astrometrica mogło mieć tutaj swój wpływ. Pozycja planetoidy (1075) Helina również jest mniejsza od 1 sekundy kątowej.
(517) Edith
Data: 06 Jan 2022 - 21:05 - 22:27 UT Kąt fazowy: +3°54' Elongacja: 169,14° Jasność: ok. 13,3 mag RA: 06h 24m DEC: 22° 50' Zmierzona prędkość kątowa: 31,0 arcsec/h (0,52 arcmin/h) Zmierzona różnica pozycji: 0,0 arcsec Odległość od Ziemi: 1,722 AU (257,6 mln km) Odległość od Słońca: 2,695 AU (403,1 mln km) Gwiazdozbiór: Bliźnięta Teleskop: 0.2-m f/5 Newton Sky-Watcher Exp: 600 x 8sec (1g22min) Binning: 1x1 Kamera: ZWO ASI 290MM
(1075) Helina
Data: 06 Jan 2022 - 21:05 - 22:27 UT Kąt fazowy: +3°26' Elongacja: 169,11° Jasność: ok. 14,8 mag RA: 06h 24m DEC: 22° 47' Zmierzona prędkość kątowa: 32,8 arcsec/h (0,55 arcmin/h) Zmierzona różnica pozycji: 0,56 arcsec Odległość od Ziemi: 2,108 AU (315,3 mln km) Odległość od Słońca: 3,079 AU (460,6 mln km) Gwiazdozbiór: Bliźnięta Teleskop: 0.2-m f/5 Newton Sky-Watcher Exp: 600 x 8sec (1g22min) Binning: 1x1 Kamera: ZWO ASI 290MM
Zdj.1. Planetoidy (517) Edith i (1075) Helina w bliskiej odległości 4,5 minuty kątowej od siebie
Zdj.2. Sekwencja 13 klatek ukazująca przemieszczanie się planetoid.
Zdj.3. Pomiar astrometryczny planetoidy (517) Edith.
Zdj.4. Pomiar astrometryczny planetoidy (1075) Helina.
(517) Edith:
COD XXX CON AsteroMaKs Observatory, OBS M. Ksiazkiewicz MEA M. Ksiazkiewicz TEL 0.2-m F5 Reflector + ASI 290MM ACK MPCReport file updated 2022.01.11 13:21:56 NET Gaia DR2 00517 C2022 01 06.87913 06 24 08.48 +22 49 44.0 13.0 G XXX 00517 C2022 01 06.88316 06 24 08.27 +22 49 43.9 13.0 G XXX 00517 C2022 01 06.88794 06 24 08.02 +22 49 43.6 13.0 G XXX 00517 C2022 01 06.89311 06 24 07.71 +22 49 43.7 12.9 G XXX 00517 C2022 01 06.89762 06 24 07.48 +22 49 43.1 13.0 G XXX 00517 C2022 01 06.90240 06 24 07.23 +22 49 42.9 13.0 G XXX 00517 C2022 01 06.90737 06 24 06.97 +22 49 43.0 12.9 G XXX 00517 C2022 01 06.91168 06 24 06.73 +22 49 42.8 12.9 G XXX 00517 C2022 01 06.91694 06 24 06.44 +22 49 42.7 12.9 G XXX 00517 C2022 01 06.92154 06 24 06.20 +22 49 42.3 12.9 G XXX 00517 C2022 01 06.92613 06 24 05.94 +22 49 42.2 13.0 G XXX 00517 C2022 01 06.93149 06 24 05.66 +22 49 42.3 13.1 G XXX 00517 C2022 01 06.93560 06 24 05.44 +22 49 42.1 12.9 G XXX
(1075) Helina:
COD XXX CON AsteroMaKs Observatory, OBS M. Ksiazkiewicz MEA M. Ksiazkiewicz TEL 0.2-m F5 Reflector + ASI 290MM ACK MPCReport file updated 2022.01.11 14:59:46 NET Gaia DR2 01075 C2022 01 06.87913 06 23 51.37 +22 46 56.4 14.2 G XXX 01075 C2022 01 06.88316 06 23 51.14 +22 46 57.5 14.2 G XXX 01075 C2022 01 06.88794 06 23 50.85 +22 46 58.5 14.3 G XXX 01075 C2022 01 06.89311 06 23 50.54 +22 47 00.1 14.3 G XXX 01075 C2022 01 06.89762 06 23 50.32 +22 47 00.8 14.3 G XXX 01075 C2022 01 06.90240 06 23 50.07 +22 47 01.6 14.3 G XXX 01075 C2022 01 06.90737 06 23 49.82 +22 47 02.7 14.3 G XXX 01075 C2022 01 06.91168 06 23 49.60 +22 47 03.8 14.3 G XXX 01075 C2022 01 06.91694 06 23 49.30 +22 47 05.0 14.2 G XXX 01075 C2022 01 06.92154 06 23 49.01 +22 47 05.9 14.4 G XXX 01075 C2022 01 06.92613 06 23 48.74 +22 47 07.2 14.4 G XXX 01075 C2022 01 06.93149 06 23 48.49 +22 47 08.1 14.3 G XXX 01075 C2022 01 06.93560 06 23 48.29 +22 47 09.2 14.3 G XXX
(7) Iris to siódma w kolejności odkrycia planetoida pasa głównego. Odkryta została przez Johna Russella Hinda w dniu 13 sierpnia 1847 roku w Londynie. Dokładnie za trzy dni 13 stycznia 2022 roku znajdzie się w opozycji do Słońca, dzięki czemu jej jasność wzrosła obecnie do 7,7 mag. Możemy ją zaobserwować w gwiazdozbiorze Bliźniąt.
Data: 26 Dec 2021 - 23:08 - 00:30 UT Kąt fazowy: +10°56' Elongacja: 156°48' Jasność: ok. 8,0 mag RA: 07h 56m DEC: 15° 56' Zmierzona prędkość kątowa: 35,3 arcsec/h (0,59 arcmin/h) Zmierzona różnica pozycji: 0,78 arcsec Odległość od Ziemi: 1,103 AU (165,0 mln km) Odległość od Słońca: 2,044 AU (305,8 mln km) Gwiazdozbiór: Rak Teleskop: 0.2-m f/5 Newton Sky-Watcher Exp: 600 x 8sec (1g20min) Binning: 1x1 Kamera: ZWO ASI 290MM
Planetoida (7) Iris w samym środku kadru
W czasie 1 godziny i 20 minut Iris przesunęła się na niebie o 0,79 arcmin.
67P/Churyumov-Gerasimenko to kometa okresowa należąca do rodziny komet Jowisza, odkryta 22 października 1969 roku. Ze względu na fakt, że była ona celem misji sondy Rosetta, została dość dobrze przebadana. Okazało się, że jądro komety ma nieregularny kształt składający się z dwóch płatów, które najprawdopodobniej kiedyś były odrębnymi obiektami. 12 listopada 2014 roku na powierzchni komety wylądował próbnik Philae, który po wykonaniu serii badań tam pozostał, natomiast sonda Rosetta rozbiła się o powierzchnię komety 30 września 2016 roku. Obecnie mamy naprawdę dobry czas do jej obserwacji, ponieważ w listopadzie kometa zbliżyła się do Ziemi na odległość 62,5 mln km i choć odwiedza nasze okolice co 6 lat, to ostatnie tak bliskie podejście do naszej planety miała w 1982 roku. Nie udało mi się niestety wykonać pomiarów astrometrycznych, ponieważ na dość wąskim polu widzenia jakie uzyskuje swoim zestawem miałem zbyt mało gwiazd referencyjnych.
Data: 26 Dec 2021 - 20:45 - 22:19 UT Kąt fazowy: +24°42' Elongacja: 143,52° Jasność: ok. 11,0 mag RA: 09h 01m DEC: 28° 15' Odległość od Ziemi: 0,466 AU (69,7 mln km) Odległość od Słońca: 1,387 AU (207,6 mln km) Gwiazdozbiór: Rak Teleskop: 0.2-m f/5 Newton Sky-Watcher Exp: 900 x 6sec (1g30min) Binning: 1x1 Kamera: ZWO ASI 290MM
Zdj.1. Pojedyncza klatka
Zdj.2. Złożone zdjęcie składające się z 471 klatek
Zdj.3. Obraz uzyskany z programu ASTAP po złożeniu 471 klatek